1. La Valletta jest stolicą Malty określaną również jako muzeum pod otwartym niebem.
2. Niniejszy artykuł to doskonały poradnik odpowiadający na pytanie: Co warto zobaczyć w Valletcie?
3. Prezentujemy mapy Valletty, mapy atrakcji Valletty oraz listę i fotografie najpopularnieszych miejsc w stolicy Malty.
valletta

O Valletcie można pisać bez końca, i to nie tylko w kontekście romantycznych spacerów, do których jest wręcz stworzona oraz swoistej magii, docenionej przez wielu, którzy właśnie to miejsce wybrali na oświadczyny, ślub lub podróż poślubną. Byliśmy w Valletcie wielokrotnie. Podziwialiśmy jej okolice z tarasów widokowych, obeszliśmy wzdłuż i wszerz. Odpoczywaliśmy w ogrodach, wchodziliśmy z ciekawości do kościołów, dotykaliśmy fortyfikacji, poczuliśmy potęgę tej twierdzy. Jednakże fantastyczne umocnienia i naturalne piękno samego miasta to nie wszystko. Na tym niewielkim kawałku ziemi nie mającej nawet kilometra kwadratowego jest mnóstwo atrakcji dla każdego. Brzmi to może i banalnie, ale tak jest. Nie bez powodu Valletta została wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO (1980).

Pragniemy dziś napisać o wielu różnorodnych atrakcjach, które sprawiają, że to niewielkie miasto usiane jest wspaniałymi i ciekawymi miejscami, dla których zjeżdżają tu turyści z całego świata. Co zatem warto zobaczyć w Valletcie? Nieoceniona będzie tu mapka Valletty przygotowana przez Malta Tourism Authority. Legenda pozwala lokalizować ważne punkty na mapie miasta. Oznaczenie jest przejrzyste. Z taką mapką można swobodnie przekroczyć bramę miasta i odwiedzać te miejsca, które mogą nas zainteresować. Kilka z nich zaprezentujemy w niniejszym wpisie.
Użyj prawego przycisku myszy i wybierz opcję otwarcia pliku w nowej karcie, aby powiększyć mapę.
valletta map

Powyższa mapka z atrakcjami stolicy Malty nie prezentuje położenia Valletty, więc dla ciekawych wklejamy niżej ładną mapkę z Wikipedii. Widać na niej zatoki pomiędzy którymi leży półwysep Sciberras, na którym z kolei położona jest Valletta. Wszystko jak na dłoni. 

valletta mapOd czegoś należy zwiedzanie miasta rozpocząć, więc proponujemy na początek wejść do miasta. Gdy znajdziemy się przy rondzie obok głównego terminala autobusowego nie będziemy musieli długo się zastanawiać dokąd dalej iść. Zdecydowana większość tłumu skieruje się w stronę bramy miasta. Ci, którzy nie mają mapki będą pewnie stać przed ogromną tablicą z mapą i zastanawiać się czy iść przed siebie czy za siebie. Do Valletty za siebie. Wystarczy minąć rondo i już widać bramę miejską (City Gate). Jednocześnie stawiając pierwsze kroki przez bramę wchodzimy na ulicę Republiki, najbardziej reprezentatywną ulicę miasta, która doprowadzi nas aż do Fortu św. Elma. Nawet się nie obejrzymy a już tam będziemy (jeśli oczywiście zdecydujemy się najpierw na spacer a potem zwiedzanie). Warto właśnie w ten sposób zacząć wędrówkę po mieście. Wówczas szybko zrozumiemy architekturę miasta i będziemy pewniej kroczyć jego klimatycznymi uliczkami.

Pokrótce przedstawimy najciekawsze naszym zdaniem miejsca w stolicy Malty – Valletcie, a zaczniemy od tych, z których są najlepsze widoki:-) Na mapce zaznaczono trzy takie punkty widokowe. Wszystkie to ogrody, z których rozciągają się panoramiczne widoki na okolice. Samych ogrodów na Malcie i w Valletcie jest więcej. Niektóre są maleńkie, wręcz przypominające skwery, inne większe, ale raczej trudno się w nich zgubić.

Upper Barrakka Garden (Górny Ogród Barraka)

To jedno z miejsc, które koniecznie powinno się odwiedzić. Widok z wysoko położonego tarasu widokowego wychodzi na Grand Harbour oraz Trzy Miasta. Jeżeli będziemy tam w samo południe to załapiemy się na salwy armatnie, maltański odpowiednik krakowskiego hejnału;-). Poza roślinami, krzewami, palmami etc., w ogrodzie można też obcować z posągami i rzeźbami, których historia może zainteresować. Dobrym ruchem będzie zaopatrzenie się w wartościowy przewodnik.

Lower Barrakka Garden (Dolny Ogród Barraka)

Lokalizację tego ogrodu mamy na mapce wyżej, więc widać, że Górne i Dolne Ogrody znajdują się bardzo blisko siebie. Będąc już w Upper Barraka Gardens zauważymy, że całkiem niedaleko, lecz nieco niżej, jest kolejne miejsce w którym kręci się znaczący tłum ludzi i szybko dojdziemy, że to są właśnie Dolne Ogrody i tam za chwile będziemy się kierować. Ale czy jest po co? Naszym zdaniem tak. To, co prawda mniejszy ogród, ale jeśli fascynują nas szerokie panoramy to żal byłoby sobie odmówić przyjemności ich podziwiania. Stąd będzie też dobry widok na falochron.

Hastings Garden

Na szczycie baszty po zachodniej stronie bramy miasta znajduje się Hasting Garden. Jeśli interesują nas widoki na przedmieścia Valletty (Floriana) oraz okolice Msida, Sliema, Manoel Island lub port Marsamxett to polecamy ten ogród. 

Auberges (Oberże)

Przeglądając mapkę atrakcji turystycznych Valletty nie trudno pominąć oberże. Oberże to nic innego, jak siedziby kawalerów maltańskich. Były to swoiste domy/budynki dla rycerzy, w których mogli czuć się jak u siebie i po to też zostały wybudowane, żeby zapewnić komfort i ulżyć tęsknocie do typowych dla joannitów schronień, w których mogli oddawać się działaniom społecznym, przyjmowaniu pielgrzymów i turystów ze swojego kraju, modlitwom w kaplicy, czy ucztom. Osiem krańców krzyża maltańskiego symbolizuje osiem języków, czyli grup, na które podzielony był Zakon Maltański. Każdy jeżyk miał własną oberżę. W samej Valletcie godne uwagi są trzy z nich. Wracając jeszcze do języków, podział ten wynikał z tego, że członkowie Zakonu pochodzili z różnych państw, natomiast nazywane językami grupy były swoistymi sekcjami narodowościowo-terytorialnymi. Każda z nich strzegła swojej części muru. Dużo by zresztą o tym pisać.

Auberge de Castille

Zdecydowanie jedno z najwspanialszych dzieł architektury na Malcie. Niestety nie jest dostępne dla zwiedzających, chyba, że idziemy na spotkanie z premierem, który właśnie tu ma swoją siedzibę. Nie jest jednak zabronione oglądanie budynku z zewnątrz. Zbudowana w XVIII wieku.

Auberge d’Italie

Dziś siedziba Malta Tourism Authority. Skromniejszy, zdobiony rzeźbionymi narożnikami budynek z XVI wieku zaprojektowany przez Cassara.

Auberge d’Aragon

Budynek z XVI wieku, również zaprojektowany przez Cassara. Miejsce na przestrzeni ostatnich lat było siedzibą kolejnych ministerstw. Aktualnie też zajmowane jest przez przedstawicieli rządu.

Przemierzając uliczki Valletty trudno nie zauważyć ogromnej kopuły oraz wieży kościelnej niejako rywalizujących ze sobą w architekturze „podniebnej” Valletty. Te elementy zaprowadzą nas do dwóch maltańskich katedr.

St John’s Co-Cathedral (and Museum) – Konkatedra św. Jana

Z zewnątrz niepozorna, ale w środku bogata i przepiękna. Ci, którzy są wrażliwi na architekturę kościelną mogą być zachwyceni. Podobnie jak wcześniejsze oberże i ta katedra jest dziełem Cassara. Sklepienie i boczne ołtarze przedstawiają sceny z życia św. Jana.caravaggioKonkatedrę można uznać za żywy przykład arcydzieła architektury, głównie za sprawą jednego z najwybitniejszych artystów tamtych czasów Matii Pretiego, któremu zlecono ozdobienie sufitu. Do dziś możemy na nim podziwiać sceny z życia św. Jana Chrzciciela. Podłogi nawy głównej, naw bocznych i kaplic wyłożone są marmurowymi płytami nagrobnymi wielkich mistrzów, przedstawicieli wielu arystokratycznych rodów całej ówczesnej Europuy.  

POLECANE FILMY

Zdecydowanie największym skarbem w kolekcji konkatedry jest obraz Ścięcie św. Jana Chrzciciela Caravaggia. Obraz jest jednym z ostatnich dzieł tego artysty i dla wielu największym. Grzechem byłoby nie zobaczyć tego wspaniałego obrazu na własne oczy. Zachęcamy wszystkich, którzy planują odwiedzić Vallettę do zapisania konkatedry na liście miejsc, które koniecznie trzeba zobaczyć!

Prokatedra Św. Pawła (St Paul’s Anglican Cathedral)

Znakiem charakterystycznym katedry jest 65-metrowa wieża, która obok kopuły Kościoła Karmelitów jest jednym z elementów na podstawie których z łatwością identyfikujemy Vallettę z każdego miejsca na wyspie (z którego kopułę i wieże widać:-). Katedra została wybudowana, ponieważ królowa Adelajda podczas swojej wizyty na Malcie zauważyła, że nie ma tu odpowiedniej świątyni do praktyk Anglikanizmu. Prokatedra mieści się przy Placu Niepodległości.

Mówi się, że na Malcie jest 365 kościołów. My wybraliśmy do tego wpisu tylko jeden, ponieważ kościoły i katedry opiszemy dokładniej pisząc o pielgrzymkach na Maltę. Oto wybraniec:

Carmelite Church – Kościół Karmelitów

Kopuła tego kościoła odznacza się masywnością przysłaniającą inne budynki i kościoły w Valletcie. Kopuła może zwiastować przepych wewnątrz świątyni, jednak nie należy spodziewać się tu bogactwa porównywalnego do Konkatedry św. Jana.
valletta

Pokazy multimedialne

Na mapie oznaczono także trzy punkty, w których można obejrzeć multimedialne pokazy/filmy tematyczne o Malcie.  Znajdziemy je pod wszystko mówiącymi tytułami: Valletta Living History, Malta Experience i Sacred Island. Wpisując tytuły w google dowiemy się ile te filmy trwają i w jakich godzinach można je obejrzeć.

Żelaznym punktem każdej wycieczki są muzea. I tu nie jest inaczej. Na mapie Valletty jest kilka interesujących obiektów, do których warto zajrzeć. Nic tak nie przemówi do naszej wyobraźni jak prehistoryczne posągi, dzieła sztuki zgromadzone przez mecenasów kultury w spokojniejszych czasach, czy elementy uzbrojenia rycerzy a później żołnierzy maltańskich i brytyjskich. To wszystko jest na wyciągnięcie ręki w Valletcie.

Narodowe Muzeum Archeologii (National Museum of Archaeology

Gratka dla miłośników archeologii. Mnóstwo eksponatów będących śladami działalności człowieka już od 5200 r. p.n.e. Odbywają się tu też wystawy czasowe.

Narodowe Muzeum sztuk Pięknych (National Museum of Fine Arts)

Jeżeli mówią Wam coś nazwiska: Mattia Preti, Guido Reni, Maratta, Turner lub Strozzi to z pewnością będziecie chcieli wejść do środka i obejrzeć m.in. ich dzieła.

Narodowe Muzeum Wojny (National War Museum)

Nie trzeba być maniakiem historii wojskowości, żeby zainteresować się eksponatami zebranymi w tym muzeum. Zbiory dotyczą okresu I i II wojny światowej. Jest też wydzielona część muzeum zawierająca eksponaty upamiętniające okupację francuską. To jedno z najpopularniejszych muzeów na wyspie.

Pałac Wielkich Mistrzów i Zbrojownia (Grandmaster’s Palace and Armoury)

W tym miejscu od zawsze urzędowali najwięksi, teraz również. Częściowo udostępniany dla zwiedzających. Jest to obowiązkowy punkt każdej wycieczki. Miliony turystów nie mogą się mylić.vallettaI na deser skwery i place. Trudno ich nie zauważyć. Jeżeli plac i jego historia będą dla nas celem samym w sobie to nie tylko w Valletcie, ale i na całej Malcie w każdym znaczącym miejscu znajdują się tablice informacyjne. Na mapce zaznaczono: St. John’s Square, Republic Square, St. George’s Square i Independence Square. 

POLECANE FILMY

Na tym kończymy krótki przewodnik po La Valletcie – najdalej wysuniętej na południe europejskiej stolicy. Najciekawsze atrakcje Valletty będziemy traktować odrębnymi wpisami, więc można powiedzieć, że niniejszy wpis jest swoistym spisem treści. 

  • Małgorzata

    Ogrody są przepiękne. Zdjęcia niesamowite!

  • Beata

    Czy zdąży się zobaczyć stolicę w jeden dzień (nie wchodząc do muzeów)?

    • Jak najbardziej! Tym bardziej nie wchodząc do muzeów:-))) Valletta jest niewielka, kilka razy ją przejdziecie i jeszcze spokojnie zwiedzicie przedmieścia, czyli Florianę.

    • alicja r.

      Na pewno tak. Będzie też czas na muzea, a nawet kolację w jednej z wielu uroczych restauracji. Naprawdę warto wstąpić do jakiegoś „wnętrza” czy zrobić zakupy. Bardzo polecam Palazzo Casa Rocca Piccola, przy ulicy Republiki, za Pałacem Wielkich Mistrzów. Szkoda, że zwiedzanie trwa tylko 1 godzinę. Wstęp kosztuje 9 euro od osoby, ale to jest bajka !!!
      Alicja R.

      • Beata

        to super 🙂 więc uda mi się namówić męża na muzea 🙂

  • To ja polecę jeszcze jedno ciekawe miejsce – trzeci najstarszy działający teatr w Europie – Teatr Manoela .

    • Zgadzamy się i również polecamy. Będzie jeszcze druga część wpisu o atrakcjach Valletty. Nie chcieliśmy całego dziedzictwa Valletty zamknąć w jednym krótkim wpisie sygnalizującym jedynie ciekawe miejsca. Każda z tych atrakcji to temat rzeka.

  • aj, coraz bardziej mi się malty zachciewa! pięknie piszecie i fotki przepiękne! poczytam jeszcze i kto wie… pozdrawiam serdecznie 🙂

    • Dziękujemy za wszystkie miłe słowa i zapraszamy do lektury:-)))

  • MarzenaG

    Wspaniałe zdjęcia i wpisy,
    Ja juz za kilkanaście dni ( 3.05 lecę na Malte i najpierw na Gozo dwa noclegi- jeden pełny dzień) będę na żywo oglądać te piekne miejsca.
    Tylko czy zdążę wszystko to zobaczyć korzystając z autobusów?:)

    • Wszystkiego nie zdążysz zobaczyć 🙂 Licząc moje wszystkie wyjazdy spędziłem na Malcie ponad pół roku i wiem, że jest jeszcze mnóstwo miejsc, których nie widziałem. 🙂
      Z perspektywy moich wyjazdów to pamiętaj nie opłaca się śpieszyć i biegać by zobaczyć jak najwięcej atrakcji. Lepiej wybrać kilka, które myślimy, że najbardziej nam się spodobają i zobaczyć tylko je. Ale przy okazji też poczuć klimat wyspy. Jeśli komuś spodoba się to co zobaczył za pierwszym razem na Malcie to pewnie wcześniej czy później tu wróci. 🙂

    • Tak, jak Paweł napisał, wszystkiego nie zobaczysz, musisz dokonać wyborów:-) Jak na tak krótki czas pobytu poleciłabym Ci tylko zobaczyć przynajmniej: Azure Window na Gozo, Blue Grotto, Dingli Cliffs, Golden Bay i Tuffieha Bay. Z miast: Valletta, Marsaxlokk i Mdina. Spokojnie można to zobaczyć w czasie, w którym tam będziesz. Pozdrawiamy!

      • Marzenag

        Witam, właśnie jestem na Malcie już po wizycie na Gozo. Na gozo jest cudownie! Byłam i na Azzurre window i Xlendi-cudowne miejsce, Ta’Pinu, Victori, Marsalforn. Miejscowości na Gozo , atmosfera i ludzie,… to wszystko jest takie klimatyczne.
        Teraz rozpoczynamy zwiedzanie Malty, wczoraj bylismy w Sliemie- panorama na Vallettę i promenadzie San Julian. Dzisiaj zwiedzanie Valletty , trzech miast i Mosta na koniec.

        • Cieszymy się razem z Wami! Jeśli macie jakieś fotki to wrzućcie na Facebooka. Chętnie podglądniemy co tam u Was:-) Pozdrawiamy!

  • Jenny

    Czy warto odwiedzać ogrody w styczniu? Pewnie widoki zawsze są niesamowite, ale może warto je podziwiać z innych miejsc?

    • Jasne! Teraz kolory są najpiękniejsze! Zieleń w niektórych miejscach wygląda wręcz nierealnie. Ogrody w Valletcie są zawsze blisko, więc jak najbardziej warto je odwiedzić.

  • Polecam Ci kupić sobie dobry przewodnik już podczas pobytu na Malcie. W wersji angielskojęzycznej znajdziesz tu przewodniki najlepszych wydawców. Aktualne, merytoryczne, pięknie ilustrowane. Wybór jest ogromny. Rough Guides mają bardzo dobre przewodniki. Pzdr!